Sanat, insanı anlatır. Ancak insan, yaşadığı gerçeklik dışında değerlendirilip idealist bir bakış açısıyla kendinden menkul bir varlık olarak yansıtılamaz. Bu yazıda eleştireceğimiz arabesk kültürünü de bu bağlamda anlamak ve arabeski bir gerçeklik olarak hazırlayan koşulları bilmek durumundayız.

Geçtiğimiz haziran ayında ölümünün 19. yılında andığımız Ahmet Arif halen en çok sevilen, en çok okunan toplumcu gerçekçi şairlerden biri.

Son dönemde AKP açılım üzerine açılım yaparken; Türkiye’de henüz on yıl önce bahsi bile açılamayan konulara el atmış bulunuyor. Kürt sorunu da bu konulardan en yakıcı olanıdır...

Sanat ve insan birbirlerini karşılıklı olarak ilerletir ve geliştirir. Büyük toplumsal olaylar büyük akımlar ve eserlere yol verirken bu eserler kuşaklararası bağları hem deneyim hem de duygusal anlamlarda çelikleştirir. 

1941 doğumlu Zeki Ökten, 19 Aralık 2009 tarihinde önceki gün kalp ve damar hastalığı şikayetiyle acil olarak yattığı hastanede geçirdiği operasyonun ardından hayatını kaybetti.

Hep söylenip durulan bir darbe, devrimciler, ‘biz bir zamanlar’ diye başlayan uzun,  hüzünlü, sonu üç noktayla biten, hayal etmesi bile zor baskı günlerini anlatan anılar ve tüm bunlara anlam veremeyen, sebeplerini sonuçlarını anlamaya da çalışmayan kafası karışık bir gençlik…

Burjuvazi kitleler üzerinde kendi fikirlerini etkin kılabilmek için çeşitli araçlar ve yöntemler kullanır. Bu yöntemler aracılığıyla bizlerin fikirlerini köreltmeye, emek-sermaye çelişkisinin derinliğini, sıradan hayatın rutini içinde sığlaştırmaya çalışır.

25 haziran günü ölüm haberiyle bir kez daha herkesi şaşırtan Michael Jackson, hepimizi birkez daha kapitalizm-popüler kültür-sanat üçgenini sorgulamaya zorluyor. 

İnsanlık tarihinin başlangıcından bu yana, sanat insanlığın geçirdiği sancılara paralel olarak gelişimini günümüze kadar sürdürmüştür. Hiç kuşku yok ki sanat, tarihin seyrinden bağımsız olmamıştır ve olamaz da. Dönem dönem büyük savaşların betimleyicisi, kimi zaman dinin propaganda aracı ve bazen de içinde yaşanılan toplumun ön yargılarına karşı bir savaşım aracı olmuştur sanat.

Yarın Bizimdir Yoldaşlar

Portekiz’de 1910 yılında monarşinin yıkılmasından sonra ilan edilen cumhuriyet, o dönemde kapitalist gelişimi ağır bir gelişme gösteren ülkede sınıflar arası çelişkiyi daha belirgin hale getirmiş; mücadele, işçi sınıfıyla birlikte büyüyordu. Ancak 1926 yılında gelen darbe sınıf mücadelesini bitirmeyi amaçlıyordu.

Uçurum İnsanları, 1902 yılının İngiltere’sini; Londra’ nın Doğu ve Batı yakasını anlatmaktadır.  Üzerinde güneş batmayan ülkenin en ihtişamlı olduğu yıllarda güneşin üzerlerine hiç doğmayan açlar ordusu kendi uçurumlarında Doğu yakasında yaşamaktadırlar.

1914-2003 tarihleri arasında yaşayan ABD’li yazar Howard Fast, genellikle tarihsel olayları kendisine konu almakta ve canlı bir üslupla bunları bize yaşatmaktadır.

Fransız Edebiyatı'nın önemli yazarlarından Emile Zola (1840 - 1902), yaşadığı dönem itibariyle Fransa'da kapitalizmin gelişimine yakından tanıklık etmiştir. Kapitalizme geçiş kapitalizm öncesi üretim tarzlarında yaratılan sermaye birikimi ile mümkün olmuştur.

Gözlerimizi dehşet dolu bir dünyaya açtık. Dünya, iki büyük emperyalist paylaşım savaşıyla iki kez yıkılmıştı ve bölgesel savaşlar hala devam etmekteydi. İnsanlık kölelik tarihinin kapandığını öğretiyordu çocuklarına, oysa çocuklar köle gibi çalıştırılıyordu gözler önünde.

1930’lu yıllar… 1929 buhranının getirdiği yıkım tüm dünyada emekçileri açlığa ve on milyonlarca insanı işsizliğe mahkûm etmişti. Temellerinden sarsılan kapitalizm, krizden kurtuluş yollarını ararken ilk önce yükselen sınıf hareketini ve devrim tehlikesini yok ederek kendini güvence altına almaya çalışmış ve dünyanın çeşitli ülkelerinde karşı-devrimci güçleri...

Son günlerde sıklıkla konuşulan bir film Avatar. Kimi, sinemanın 3 boyutlu teknolojiyle kucaklaşmasının bir ürünü olduğu için heyecana kapılıyor; kimi de içerdiği politik mesajların etkisiyle etkileniyor.

Öğrencilerinin hiç Türkçe bilmediği bir köy okuluna öğretmen gelmiş Emre Aydın’ın hikayesi belgesel olarak aktarılmış beyaz perdeye. Okulun açıldığı gün öğrencilerin gelmesini boş yere bekliyor Emre öğretmen.

İranlı bir çizer olan Marjane Satrapi tarafından ilk olarak çizgi roman olarak yayımlanan Persepolis daha sonra animasyon bir film olarak vizyona koyulmuş. Film özetle devrimci bir ailenin kızı olan Marjane’ nin İran devrimi sürecinde ve sonrasında yaşadıklarını anlatıyor.